คำตอบไม่ใช่แบบใดแบบหนึ่ง แต่อยู่ที่ว่าคุณจะแก้อีกกี่ครั้ง
เดินสายลอยถูกกว่าตอนติดตั้ง และถูกกว่ามากตอนแก้
ฝังผนังแพงกว่าตอนติดตั้ง และแพงกว่าหลายเท่าตอนแก้
เพราะฉะนั้นคำถามที่ตัดสินเรื่องนี้ไม่ใช่แบบไหนสวยกว่า แต่คือในสิบปีข้างหน้าบ้านหลังนี้จะมีการเพิ่มจุดหรือย้ายจุดกี่ครั้ง
บ้านที่ตอบว่าไม่เปลี่ยนเลย ฝังผนังคุ้มกว่า
บ้านที่ตอบว่าไม่รู้ เดินลอยคุ้มกว่า
และบ้านส่วนใหญ่ตอบว่าไม่รู้
คนเปรียบเทียบผิดตั้งแต่ตั้งโจทย์
เวลาขอราคา คนมักเทียบเฉพาะค่าติดตั้งของสองแบบ แล้วเห็นว่าฝังผนังแพงกว่าไม่มาก
ตัวเลขที่หายไปคือค่าแก้ในอนาคต
เพิ่มเต้ารับหนึ่งจุดบนผนังที่เดินลอย คือติดรางเพิ่มกับเดินสายเพิ่ม จบในครึ่งวัน
เพิ่มเต้ารับหนึ่งจุดบนผนังที่ฝังสายไว้ คือสกัดผนัง ฝังท่อ ฉาบใหม่ รอแห้ง แล้วทาสีใหม่ทั้งผนังเพราะสีใหม่ไม่มีทางเข้ากับสีเดิม
งานที่สองใช้เวลาหลายวันและใช้ช่างสามสาขา
ความต่างจริงจึงไม่ได้อยู่ที่วันติดตั้ง แต่อยู่ที่ทุกครั้งที่ชีวิตเปลี่ยน
เดินลอย ข้อดีที่คนมองข้าม
ตรวจได้ด้วยตา สายที่มองเห็นคือสายที่รู้ว่าอยู่ตรงไหน และถ้ามีจุดร้อนหรือฉนวนเสีย ก็เห็นก่อนที่มันจะลุกลาม
แก้และเพิ่มได้ตลอดชีวิตบ้าน ซึ่งสำคัญกว่าที่คิด เพราะจำนวนอุปกรณ์ไฟฟ้าในบ้านเพิ่มขึ้นทุกปีโดยไม่มีใครวางแผนไว้ล่วงหน้า
ระบายความร้อนได้ดีกว่า สายที่เดินในอากาศระบายความร้อนได้ดีกว่าสายที่ฝังอยู่ในผนังหรืออยู่ในท่อที่แน่นเกินไป
หาจุดเสียได้เร็ว เวลามีปัญหา ช่างไล่ตามแนวสายได้ทันที ไม่ต้องเดาว่าสายวิ่งไปทางไหนในผนัง
ข้อเสียคือมองเห็น ซึ่งเป็นเหตุผลเดียวที่คนไม่เลือก และเป็นเหตุผลที่หนักพอสำหรับหลายบ้าน
ข้อเสียอื่นคือโดนกระแทกได้ โดนหนูกัดได้ถ้าเป็นบริเวณที่หนูเข้าถึง และท่อพีวีซีที่โดนแดดจะกรอบและแตกในไม่กี่ปี
ฝังผนัง ข้อดีและราคาที่ต้องจ่าย
เรียบร้อยและไม่มีอะไรให้เกี่ยว ซึ่งเป็นเหตุผลหลักที่ทุกคนอยากได้
ป้องกันการกระแทกและสัตว์กัดแทะได้ดีกว่า เพราะอยู่ในท่อในผนัง
อยู่ได้นานถ้าไม่มีใครไปยุ่ง เพราะไม่โดนแดด ไม่โดนของหล่นใส่
ราคาที่ต้องจ่ายคือความยืดหยุ่นที่หายไป
และมีอีกข้อที่คนไม่ค่อยพูดถึง คือเมื่อเวลาผ่านไปจนไม่มีใครจำได้ว่าสายวิ่งตรงไหน การเจาะผนังเพื่อแขวนของกลายเป็นการเสี่ยงเจาะโดนสาย
ทางแก้คือถ่ายรูปผนังทุกด้านตอนที่ท่อยังเปิดอยู่ก่อนฉาบ แล้วเก็บไว้
รูปชุดนั้นมีค่ามากในอีกสิบปี และเป็นเรื่องเดียวกับที่พูดไว้ในรีโนเวทบ้านเก่าให้รองรับเทคโนโลยี สิ่งที่ต้องทำตอนผนังยังเปิด
ทางสายกลางที่ให้ผลดีที่สุด
ฝังท่อไว้ แต่ไม่ต้องรู้ว่าจะใช้ทำอะไร
ตอนก่อสร้างหรือรีโนเวท ให้ฝังท่อร้อยสายเปล่าเพิ่มไว้ในเส้นทางที่น่าจะได้ใช้ พร้อมใส่เชือกนำสายทิ้งไว้ในท่อ
ค่าท่อกับค่าแรงตอนผนังยังเปิดอยู่นั้นถูกมาก เมื่อเทียบกับการสกัดผนังใหม่ในอีกห้าปี
เส้นทางที่ควรเผื่อไว้เสมอมีไม่กี่เส้น
- จากตู้ไฟหลักไปยังแต่ละห้อง
- จากจุดที่เราเตอร์อยู่ ไปยังห้องนั่งเล่นและห้องนอนหลัก
- จากในบ้านออกไปยังรั้วหน้าบ้านและโรงรถ
- จากชั้นล่างขึ้นชั้นบนในแนวตั้งอย่างน้อยหนึ่งเส้น
ท่อที่ฝังไว้แล้วไม่ได้ใช้ ไม่ได้เสียหายอะไร ท่อที่ไม่ได้ฝังแล้วอยากได้ทีหลัง แพงกว่าหลายสิบเท่า
ข้อควรระวังของทั้งสองแบบ
อย่าฝังสายเปล่าในผนังโดยไม่มีท่อ เพราะเปลี่ยนไม่ได้เลยตลอดอายุบ้าน และถ้าฉนวนเสียก็ไม่มีทางรู้จนกว่าจะเกิดเรื่อง
อย่ายัดสายในท่อจนแน่น เพราะสายที่อยู่รวมกันแน่นจะระบายความร้อนได้แย่ลง และดึงเปลี่ยนไม่ออกในอนาคต ซึ่งเป็นเหตุผลหนึ่งของการฝังท่อไว้ก็เท่ากับดึงสายใหม่ได้
ท่อกลางแจ้งต้องเป็นชนิดที่ทนแดด เพราะท่อทั่วไปที่โดนแดดตลอดจะเปลี่ยนสี กรอบ แล้วแตกจนสายโผล่
ขนาดสายต้องมาก่อนวิธีเดิน เพราะสายที่เล็กเกินไปอันตรายเท่ากันไม่ว่าจะเดินลอยหรือฝัง ซึ่งอธิบายไว้ในสายไฟในบ้าน เลือกขนาดผิดแล้วอันตรายตรงไหน
อย่าใช้รางครอบพลาสติกเป็นทางเดินสายในบริเวณที่ร้อนจัด เช่น ใต้หลังคาโดยตรง เพราะพลาสติกจะอ่อนตัวและร่วง
คำถามที่พบบ่อย
เดินลอยดูไม่ปลอดภัยกว่าจริงไหม
ไม่จริงถ้าติดตั้งถูกวิธี สายที่เดินลอยในรางหรือท่อที่เหมาะสมมีความปลอดภัยเทียบเท่า และตรวจสอบง่ายกว่าเพราะมองเห็นได้
ฝังผนังแพงกว่าเท่าไร
ต่างกันไม่มากในวันติดตั้ง แต่ต่างกันมากในวันที่ต้องแก้ เพราะการเพิ่มจุดบนผนังที่ฝังสายไว้ต้องสกัด ฉาบ และทาสีใหม่ทั้งผนัง
บ้านเก่าจะเปลี่ยนจากเดินลอยเป็นฝังผนังได้ไหม
ได้ แต่ต้องสกัดผนังทั้งเส้นทาง จึงคุ้มเฉพาะเมื่อทำพร้อมกับการรีโนเวทที่รื้อผนังอยู่แล้ว
ฝังท่อเปล่าไว้เผื่อ คุ้มไหม
คุ้มมาก เพราะค่าท่อและค่าแรงตอนผนังยังเปิดอยู่นั้นต่ำมากเมื่อเทียบกับการสกัดผนังใหม่ในอนาคต และควรใส่เชือกนำสายไว้ในท่อด้วย
สายในผนังต้องอยู่ในท่อเสมอไหม
ควรอยู่ในท่อเสมอ เพราะท่อทำให้เปลี่ยนสายได้ในอนาคตและป้องกันความเสียหายทางกล การฝังสายเปล่าลงปูนทำให้แก้ไขไม่ได้ตลอดอายุบ้าน
รู้ได้อย่างไรว่าสายฝังอยู่ตรงไหนของผนัง
วิธีที่ได้ผลที่สุดคือถ่ายรูปผนังทุกด้านตอนที่ท่อยังเปิดอยู่ก่อนฉาบ แล้วเก็บไฟล์ไว้ ส่วนเครื่องตรวจหาสายในผนังช่วยได้แต่ไม่แม่นเท่ารูป
ท่อพีวีซีสีขาวกับสีเหลืองต่างกันอย่างไร
เป็นคนละงานกัน ท่อสำหรับงานไฟฟ้ากับท่อสำหรับงานน้ำมีคุณสมบัติต่างกัน จึงควรใช้ท่อที่ระบุว่าสำหรับงานเดินสายไฟฟ้าโดยเฉพาะ และถ้าอยู่กลางแจ้งต้องเป็นชนิดที่ทนแสงแดด
สรุป
- เดินลอยถูกกว่าตอนติดตั้งและถูกกว่ามากตอนแก้
- ฝังผนังเรียบร้อยกว่าแต่จ่ายด้วยความยืดหยุ่นที่หายไป
- คำถามที่ตัดสินคือในสิบปีข้างหน้าจะเพิ่มหรือย้ายจุดกี่ครั้ง
- คนเทียบราคาผิดเพราะลืมนับค่าแก้ในอนาคต
- ทางสายกลางที่ดีที่สุดคือฝังท่อเปล่าไว้เผื่อพร้อมเชือกนำสาย
- อย่าฝังสายเปล่าในผนังโดยไม่มีท่อ เพราะเปลี่ยนไม่ได้ตลอดอายุบ้าน
- ถ่ายรูปผนังตอนท่อยังเปิดอยู่ เก็บไว้ใช้ในวันที่จะเจาะผนัง